Fietsschoenen

De fietsschoen: minimale moeite, maximaal resultaat

Moderne fietsschoenen dienen in de eerste plaats één doel: de optimale krachtoverbrenging van de voeten op de pedalen. Dankzij de efficiënte schoenen wordt het energieverlies bij het trappen verminderd en worden de beenspieren efficiënter gebruikt. Met name op lange afstanden en tijdens een steile klim is de krachtinspanning zwaar en de enthousiaste wielrenner kan zo langer en effectiever blijven fietsen.

Het principe van de maximale krachtoverbrenging: hoe werkt dat?

Twee elementen dragen wezenlijk bij aan de optimale krachtoverbrenging van de fietsschoen op het pedaal: de mechanische verbinding tussen de zool en het pedaal en de stijfheid van de zool. De verbinding tussen pedaal en zool loopt via een systeem waarbij aan de ene kant zogenaamde klikpedalen nodig zijn en aan de andere kant fietsschoenen met geïntegreerde schoenplaatjes ('cleats'). De verbinding tussen deze twee bewijst zijn nut in de eerste plaats bij de opwaartse beweging van het pedaal: hier wordt het pedaal naar boven getrokken, waardoor de wielrenner bliksemsnel kan aanzetten. Van groot belang is daarnaast de stijfheid van de zool van de fietsschoen. Hoe stijver de zool is, hoe minder energie er bij het trappen verloren gaat in de vervorming van de zool en hoe directer de krachtoverbrenging is.

De passende fietsschoen voor elk gebruiksdoel

Fietsschoenen hebben afhankelijk van het gebruiksdoel verschillende kenmerken. Er zijn speciale varianten voor het gebruik op de racefiets, de mountainbike en de trekkingfiets. Racefietsschoenen kenmerken zich door een uitstekende stijfheid van de zool, omdat de agressiviteit bij de aanzet bijzonder belangrijk is. De zool heeft meestal geen profiel, omdat het voortduwen van de fiets zich meestal beperkt tot de pauzes. Bij mountainbikeschoenen ligt de prioriteit afhankelijk van de rijstijl bij een stijve zool (gericht op racing) of bij een profiel dat geschikt is om de fiets te voet voort te duwen (gericht op all mountain). In elke geval is de schoenzool bij mountainbikeschoenen uitgerust met een profiel dat op zijn minst het lopen op onverharde ondergrond mogelijk maakt.

Fietsschoenen voor trektochten zijn meestal minder stijf en zorgen voor een natuurlijke afwikkeling van de voeten tijdens het voortduwen van de fiets in de stad.
Net als de meeste soorten schoenen met speciale sportfunctie zijn ook fietsschoenen verkrijgbaar in dames- en herenmodellen. Hier verschilt in de eerste plaats de pasvorm, maar ook het uiterlijk is vaak aangepast.

Zit als gegoten

Bij het kopen van fietsschoenen dient uiteraard vooral rekening te worden gehouden met een stevige, goed zittende pasvorm. Wie na een lange dag op het zadel met blaren op de hiel, enkels en tenen de bestemming bereikt, verliest al gauw het plezier aan de wielersport. De maat van de fietsschoenen dient zo te worden gekozen dat het hielgedeelte stevig zit, maar het teengedeelte ruim genoeg is, om drukpunten te voorkomen. Vaak is het mogelijk om een afzonderlijke inlegzool te gebruiken, die is aangepast aan de individuele vorm van de voet. De pasvorm wordt bovendien beïnvloedt door de gekozen sluiting. Ratel- en klittenbandsluitingen maken de schoenen bijzonder stijf, terwijl schoenen met veters met een hoog draagcomfort scoren.

Voor elke fietsschoen de bijpassende overschoen

Met overschoenen zijn de fietsschoenen voorbereid op verschillende weersomstandigheden. Terwijl rijwind of spatwater tijdens zomerse tochten een aangenaam verkoelend effect kunnen hebben, doen ze in de koude tijd van het jaar zelfs de meest onverschrokken wielrenner huiveren. Afhankelijk van wat je nodig hebt zijn er overschoenen in lichte, wind- en/of waterdichte uitvoeringen voor snelle afdalingen op de racefiets, of in robuuste uitvoeringen die modder- en waterbestendig zijn voor het mountainbiken op modderige paden.

Wat biedt de markt?

Talrijke fabrikanten bieden intussen fietsschoenen aan. Giro, Sidi, Pearl Izumi, Shimano of Northwave hebben een ruim assortiment fietsschoenen voor verschillende gebruiksdoelen en niveaus en met verschillende pasvormen.